โรคสะเก็ดเงินรักษาหายไหม? | 22 Square Clinic
“หมอครับ ผมไปติดโรคสะเก็ดเงินมาจากใครหรือเปล่า?”
นี่เป็นหนึ่งในคำถามที่หมอได้ยินบ่อยที่สุดในห้องตรวจ หลายคนกังวลเมื่อเริ่มมีผื่นแดงหนา มีขุยสีขาวคล้ายรังแคเกาะตามข้อศอก หัวเข่า หนังศีรษะ หรือบางครั้งลามจนเกือบทั่วร่างกาย บางคนถึงกับหลีกเลี่ยงการเข้าสังคม เพราะกลัวคนอื่นคิดว่าเป็นโรคติดต่อ
แต่ความจริงที่สำคัญมากคือ โรคสะเก็ดเงิน (Psoriasis) ไม่ใช่โรคติดต่อ ไม่สามารถแพร่จากการสัมผัส การจับมือ การใช้ของร่วมกัน การว่ายน้ำร่วมกัน หรือแม้แต่การอยู่ใกล้ชิดกันได้ สะเก็ดเงินเป็นโรคผิวหนังอักเสบเรื้อรังที่เกิดจากความผิดปกติของระบบภูมิคุ้มกันร่วมกับปัจจัยทางพันธุกรรมและสิ่งแวดล้อม และแม้ว่าในปัจจุบันจะยังไม่มีวิธีรักษาให้หายขาด 100% แต่ข่าวดีก็คือ
ปัจจุบันเราสามารถควบคุมโรคได้ดีมาก จนผู้ป่วยจำนวนมากกลับมาใช้ชีวิตได้แทบไม่ต่างจากคนปกติ
สะเก็ดเงินเกิดจากอะไร?
ปัจจัยที่กระตุ้นให้โรคกำเริบ แม้จะมีพื้นฐานทางพันธุกรรม แต่หลายครั้งโรคจะถูกกระตุ้นจากปัจจัยต่าง ๆ เช่น
ความเครียด ผู้ป่วยจำนวนมากสังเกตว่าโรคกำเริบในช่วงที่ทำงานหนัก นอนน้อย หรือมีความเครียดสะสม
การติดเชื้อ โดยเฉพาะการติดเชื้อในลำคอจากเชื้อ Streptococcus ซึ่งพบได้บ่อยในสะเก็ดเงินชนิดผื่นหยดน้ำ
ยาบางชนิด เช่น Lithium , Beta-blocker และ ยาต้านมาลาเรียบางชนิด เป็นต้น
การบาดเจ็บของผิวหนัง เช่น เกา , แกะผื่น , สัก และ แผลถลอก อาจทำให้เกิดผื่นสะเก็ดเงินใหม่บริเวณนั้นได้
ภูมิคุ้มกันทำงานผิดปกติ โดยปกติผิวหนังของเราจะใช้เวลาประมาณ 28-30 วันในการผลัดเซลล์ผิว แต่ในผู้ป่วยโรคสะเก็ดเงิน ระบบภูมิคุ้มกันกลับส่งสัญญาณให้เซลล์ผิวหนังแบ่งตัวเร็วผิดปกติ จากเดิมประมาณ 1 เดือน เหลือเพียงประมาณ 3-7 วัน เมื่อเซลล์ผิวสร้างเร็วเกินไป ร่างกายกำจัดออกไม่ทัน จึงเกิดการสะสมตัวเป็นผื่นแดงหนาและขุยสีขาวเงินที่เราเห็นบนผิวหนัง
อาการโรคสะเก็ดเงินเป็นอย่างไร?
1. ผื่นแดงมีขุยสีขาวเงิน ลักษณะคลาสสิกที่สุด มักพบที่ ข้อศอก , หัวเข่า , หนังศีรษะ และ หลังส่วนล่าง
2. สะเก็ดเงินที่หนังศีรษะ มักถูกเข้าใจผิดว่าเป็นรังแค แต่จะมีลักษณะ ขุยหนากว่า , คันมากกว่าอาจลามเลยไรผม
3. สะเก็ดเงินที่เล็บ พบได้ประมาณ 50% ของผู้ป่วย อาจมีอาการเล็บเป็นหลุม , เล็บหนาตัวและเล็บแยกจากเนื้อเล็บ
4. สะเก็ดเงินชนิดผื่นหยดน้ำ พบมากในเด็กและวัยรุ่นเป็นผื่นเม็ดเล็กจำนวนมากกระจายทั่วลำตัว
5. ข้ออักเสบจากสะเก็ดเงิน Psoriatic Arthritis อาจมีอาการ ปวดข้อ , ข้อบวม , นิ้วบวมทั้งนิ้วและข้อฝืดตอนเช้า
หากปล่อยไว้อาจทำให้ข้อเสียหายถาวรได้
โรคสะเก็ดเงินรักษาหายไหม?
นี่คือคำถามยอดฮิตที่สุดในห้องตรวจ คำตอบคือ ปัจจุบันยังไม่มีวิธีรักษาให้หายขาด 100%
แต่ไม่ได้หมายความว่าจะต้องมีผื่นไปตลอดชีวิตเพราะเป้าหมายของการรักษาในปัจจุบันคือ
- ควบคุมการอักเสบ
- ทำให้ผื่นหายหรือเกือบหาย
- ป้องกันการกำเริบ
- ลดผลกระทบต่อคุณภาพชีวิต
ซึ่งในปัจจุบันสามารถทำได้ดีมากกว่าสมัยก่อนอย่างมีนัยสำคัญ
ยาทาสะเก็ดเงิน มีอะไรบ้าง?
กลุ่มสเตียรอยด์ทา
ช่วยลดอาการแดง , คัน และหนาตัวของผื่น เป็นยาที่ใช้บ่อยที่สุด
ยากลุ่มยับยั้งแคลซิเนอริน (Calcineurin Inhibitors)
เหมาะกับบริเวณใบหน้า , รอบตา , รักแร้และขาหนีบซึ่งเป็นตำแหน่งที่ผิวบาง
มอยส์เจอร์ไรเซอร์
แม้ไม่ใช่ยารักษาโดยตรงแต่มีบทบาทสำคัญมากในการลดคัน , แสบ , ผิวแห้งและการแตกของผื่น
ถ้ายาทาเอาไม่อยู่ ต้องทำอย่างไร?
การฉายแสง UVB (Narrowband UVB Phototherapy)
ช่วยลดการอักเสบของผิวหนัง เหมาะกับผู้ป่วยที่มีผื่นหลายตำแหน่ง
ยารักษาแบบกิน
การทานยากินส่วนใหญ่ใช้ในรายที่เป็นปานกลางถึงรุนแรง เช่น Methotrexate , Cyclosporine และ Acitretin เป็นต้น
การรักษายุคใหม่: ยาชีวภาพ (Biologics)
ในช่วง 10-15 ปีที่ผ่านมา การรักษาสะเก็ดเงินเปลี่ยนไปอย่างมากจากการมาของ “ยาชีวภาพ” หรือ Biologics ยากลุ่มนี้ออกฤทธิ์ตรงต่อสารอักเสบที่เป็นต้นเหตุของโรค เช่น TNF-alpha , IL-17 และ IL-23 จึงสามารถควบคุมโรคได้อย่างแม่นยำกว่ายาแบบเดิม
ผู้ป่วยจำนวนมากสามารถมีผื่นดีขึ้นมากกว่า 90%
ประสบการณ์จริงจากคลินิก: จากผื่นทั่วตัวสู่ผิวที่กลับมาเกือบปกติ
เคสผู้ป่วยจริงที่ผมดูแล
หมอมีโอกาสดูแลผู้ป่วยโรคสะเก็ดเงินมาหลายร้อยราย หนึ่งในเคสที่ผมประทับใจมาก เป็นผู้ป่วยวัยทำงานที่เป็นโรคสะเก็ดเงินมานานหลายปี ช่วงแรกที่มาพบหมอผู้ป่วยมีผื่นแดงหนาและสะเก็ดจำนวนมากบริเวณหนังศีรษะ ลำตัว แขน และขา
เคยผ่านการรักษาหลายรูปแบบมาแล้ว ทั้งยาทาและยารับประทาน แต่อาการยังกลับมาเป็นซ้ำอยู่เรื่อย ๆ สิ่งที่กระทบเขามากที่สุดกลับไม่ใช่อาการคันแต่เป็นความมั่นใจในการใช้ชีวิต
เขาเล่าให้ผมฟังว่าไม่กล้าใส่เสื้อแขนสั้น ไม่กล้าไปว่ายน้ำ ถูกคนรอบตัวเข้าใจผิดว่าเป็นโรคติดต่อ รู้สึกเครียดทุกครั้งที่มีคนถามว่า “ไปแพ้อะไรมาหรือเปล่า”
หลังจากประเมินความรุนแรงของโรคอย่างละเอียดและตรวจคัดกรองก่อนเริ่มยา หมอจึงวางแผนรักษาด้วย”ยาชีวภาพ” ผลลัพธ์หลังการรักษาเพียงไม่กี่เดือน ผื่นค่อย ๆ ยุบลง สะเก็ดหายไป ผิวหนังกลับมาใกล้เคียงปกติอย่างชัดเจน
วันหนึ่งในห้องตรวจ เขาบอกหมอว่า “หมอครับ ผมกลับมาใส่เสื้อแขนสั้นได้แล้ว” ประโยคนี้อาจฟังดูธรรมดา แต่สำหรับผู้ป่วยโรคสะเก็ดเงินหลายคน นี่คือการได้คุณภาพชีวิตกลับคืนมาอีกครั้ง แน่นอนว่าผลลัพธ์ของแต่ละคนแตกต่างกัน และการรักษาทุกชนิดต้องอยู่ภายใต้การดูแลของแพทย์ แต่กรณีนี้สะท้อนให้เห็นว่า ปัจจุบันเรามีเครื่องมือในการรักษาสะเก็ดเงินที่ก้าวหน้ากว่าในอดีตมาก
สะเก็ดเงินไม่ได้กระทบแค่ผิวหนัง
สิ่งที่หลายคนไม่ทราบคือ สะเก็ดเงินเป็นโรคอักเสบทั้งร่างกาย ผู้ป่วยมีความเสี่ยงเพิ่มขึ้นต่อโรคต่าง ๆ เช่น
- โรคข้ออักเสบสะเก็ดเงิน (Psoriatic Arthritis)
- โรคเบาหวานชนิดที่ 2 (Type 2 Diabetes)
- ความดันโลหิตสูง (Hypertension)
- โรคหลอดเลือดหัวใจตีบ/ตัน (Coronary Artery Disease)
- โรคอ้วนลงพุง (Abdominal Obesity)
ดังนั้นการรักษาในปัจจุบันจึงไม่ใช่เพียงแค่ทำให้ผื่นยุบ แต่เป็นการควบคุมการอักเสบของร่างกายโดยรวมด้วย
วิธีดูแลตัวเองเมื่อเป็นโรคสะเก็ดเงิน
ทามอยส์เจอร์ไรเซอร์สม่ำเสมอ
- หลีกเลี่ยงการแกะหรือเกาผื่น
- นอนหลับให้เพียงพอ
- ลดความเครียด
- ควบคุมน้ำหนัก
- งดสูบบุหรี่
- ลดการดื่มแอลกอฮอล์
พบแพทย์ตามนัดอย่างสม่ำเสมอ
คำถามที่พบบ่อย (FAQ)
สะเก็ดเงินติดต่อไหม?
สะเก็ดเงินรักษาหายไหม?
สะเก็ดเงินเป็นมะเร็งไหม?
สะเก็ดเงินเกิดจากอาหารหรือไม่?
สะเก็ดเงินขึ้นหนังศีรษะอย่างเดียวได้ไหม?
ต้องใช้ยาทาตลอดชีวิตหรือไม่?
ข้อความจากหมอแบงค์
หากมีสิ่งหนึ่งที่ผมอยากให้ทุกคนจำจากบทความนี้ ก็คือ
“โรคสะเก็ดเงินไม่ใช่โรคติดต่อ และผู้ป่วยไม่ควรถูกตีตราหรือถูกมองด้วยความเข้าใจผิด”
ปัจจุบันการรักษาสะเก็ดเงินก้าวหน้าไปไกลกว่าสมัยก่อนมาก ตั้งแต่ยาทา การฉายแสง ยารับประทาน ไปจนถึงยาชีวภาพที่สามารถช่วยให้ผู้ป่วยจำนวนมากกลับมาใช้ชีวิตได้อย่างมั่นใจอีกครั้ง
หากคุณมีผื่นแดงเรื้อรัง มีขุยหนา คัน หรือสงสัยว่าอาจเป็นโรคสะเก็ดเงิน อย่าปล่อยให้โรคกระทบคุณภาพชีวิต
การวินิจฉัยที่ถูกต้องและการรักษาตั้งแต่เนิ่น ๆ อาจเปลี่ยนทั้งสุขภาพผิวและคุณภาพชีวิตของคุณได้อย่างมาก
22 Square Clinic : The Home of Skin Expertise.
เพราะความงามของคุณ สมควรได้รับการดูแลจากบ้านที่เข้าใจผิวของคุณที่สุด
Because your beauty deserves a home
